Bałagan

Właśnie media ogłaszają, że "kolejny poseł opuścił PiS" - aż śmieszne jak łatwo zostać "kolejnym" w depeszach podnieconych antypisowsko mediów. Tym "kolejnym posłem" (słyszał kto ostatnio o wcześniejszych i kto jest następny?) jest Lucjan Karasiewicz. Odchodzi do stowarzyszenia Kazimierza M. Ujazdowskiego, bo już nie mógł znieść tego jak PiS męczył się przy głosowaniu nad Traktatem Lizbońskim. On sam głosował "za" i najwyraźniej nie miał wątpliwości - i teraz przenosi się do tych, którzy też nie mieli wątpliwości i też głosowali murem "za".

Osobliwość tej sytuacji polega na tym, że Ujazdowski z tym swoim "za" staje się ikoną jakiegoś "konserwatyzmu". Wcześniej tych "konserwatystów" wyróżniało kłócenie się z Giertychem o Gombrowicza oraz plany zajmowania się ekologią (przesadzam tu o tyle, że np. Ujazdowski jako minister kultury robił świetną pracę z "patriotyzmem jutra" czy w ogóle "polityką historyczną"). Teraz doszedł nowy wyznacznik: "konserwatyści" to ci, którzy głosują za Traktatem deformującym UE.

Tak więc ci "konserwatyści" pozostali w PiSie, gdy Kaczyński wymanewrował Marka Jurka i prawdziwych katolickich konserwatystów w kwestii ochrony życia. Potem ich czołówka odeszła - już po nowych wyborach - z powodu "deficytu demokracji" w partii. Teraz Karasiewicz odchodzi, bo PiS nie był dość zdecydowany w głosowaniu za Eurokracją.

Gombrowicz, ekologia, eurokracja... Luuuudzie! Cudni ci "konserwatyści": konserwatywnie asertywni w realizacji postulatów "chadeckich". Konserwatyści bardziej chadeccy od PiSu.

JarKacz został teraz zupełnie bez owych "konserwatystów". Na prawo i lewo daje sygnały, że poradzi sobie ze swą niesforną "grupą posłów nastawionych antyeuropejsko" (bo JarKacz jednak dba o swój image pogromcy orientacji radiomaryjnej i chciałby chociaż taką posadę zachować w establishmencie) - ale będzie próbował się ugodzić z Radiem Maryja, tak jakoś na zasadzie, którą posługuje się od dawna: "no i gdzie pójdziecie?" Ale powoli i ten argument przestaje działać. Prezes stracił czar przywódcy rewolucji moralnej (to już dość dawno, bo ludzie jednak pamiętają te wygibasy), już nie rozdziela konfitur (przegrawszy zarządzone przez siebie wybory), a teraz jeszcze traci na naszych oczach charyzmę komendanta, który "dobrze wie". Dlatego dzisiejsze pytanie już nie brzmi: "dokąd pójść bez Kaczyńskiego?" - ale raczej: "czy Kaczyński wie jeszcze dokąd prowadzi?" I to znacznie osłabia zdolność JarKacza do zatrzymywania przy sobie rozżalonych posłów.

Co z tego wyniknie, trudno orzec. Cieszyć się też nie ma na razie z czego. (chyba że jakaś rzeczywista prawica się z tego wyłoni...). Na placu jest PO - taki zbiorowy Aleksander Kwaśniewski, nie-postkomunistyczny, o twarzy postliberalnych miglanców, nie do zbicia ze swoimi uśmiechami zastępującymi politykę. Biedna Polska!

The Day After

Wczorajszy dzień zgruzował nadzieję, którą jeszcze niektórzy mieli: nadzieję na realną prawicę działającą poprzez PiS. Skończyło się to i "nie ma". Mnie ta nadzieja opuściła w ubiegłym roku w kwietniu, po zaangażowaniu liderów tej partii w zniszczenie nowelizacji Konstytucji. Teraz mamy jednak trochę inną sytuację, pod pewnym względem gorszą niż wtedy. Wtedy okazało się po prostu, że Kaczyńscy w rzeczywistości nie zmienili swoich pokręconych poglądów w sprawie ochrony życia, że nadal żyją lękami typowymi dla wykształciuchów hodowanych przez "Wyborczą" - i że nie zmieniła tego używana przez nich chętnie retoryka "papieska" ani zapisy pro life w sygnowanych przez nich deklaracjach partyjnych. To wyszło na jaw, i był koniec tej nadziei, że ci ludzie potrafią poprawiać swoje myślenie. Można było powiedzieć: po prostu nie byli przekonani do Sprawy i dlatego kręcili, co w końcu ujawnił Marek Jurek.

Teraz jednak jest inaczej: Jarosław Kaczyński jest (był?) suwerenistą z przekonania i "jak się patrzy". Leitmotivem jego polityki zagranicznej była twarda gra o interesy Polski. I właśnie teraz w tej grze poległ - przegrał w sprawie, do której był przekonany. Zagrał się jak z ostatnimi wyborami. Oto koniec słynnej skuteczności Prezesa. Myślę, że nie jest już tak bardzo ciekawe to, czy te ostatnie wygibasy "uratowały PiS" albo czy Prezesowi uda się przekonać swoich wyznawców, że to kolejny genialny manewr. Koń jaki jest każdy widzi: nawet jeśli Kaczyński nie przegra, przegrała polityka, z powodu której ufaliśmy "nieprzekupnym pogromcom układu".

Rok temu dogadali się z elitami PO w sprawie utrącenia poprawki do konstytucji. Teraz dogadali się z Tuskiem co do Traktatu Lizbońskiego. Zdradzili naszą nadzieję podwójnie - w planie cywilizacji życia i w planie pozycji Polski w Europie. Dosyć.

Jak to się robi w Radiu Watykańskim

Radio Watykańskie relacjonuje po swojemu "kontrowersję w sprawie wielkopiątkowej modlitwy za Żydów". Zobaczmy jak to robi, we fragmencie poświęconym reakcjom strony żydowskiej:

Zarówno w Izraelu, jak w USA i we Włoszech pojawiły się głosy, że opublikowana obecnie modlitwa to krok wstecz w relacjach katolicko-żydowskich. W porównaniu do modlitwy przedsoborowej zmieniłby się tylko język, ale nie treść. Nie mówi się już o „zaślepieniu” Żydów, ale o ich „oświeceniu”, modląc się, by przyjęli Jezusa Chrystusa jako Zbawiciela.

Wszystko to prawda. Czytajmy dalej:

Rabini włoscy zaproponowali nawet chwilowe zawieszenie dialogu z katolikami celem poddania go na nowo refleksji.

"Zaproponowali"? Hmm... Oni po prostu uznali jednostronnie za konieczną "przerwę na refleksję w dialogu żydowsko-chrześcijańskim", i w oficjalnym oświadczeniu stwierdzili, że decyzja Benedykta XVI stanowi "porzucenie wstępnych warunków dialogu". Idźmy dalej:

Trzeba jednak przyznać, że wiele środowisk żydowskich wstrzymało się na razie od komentarzy.

Są wspaniali! Czy np. tak jak prominentna Anti-Defamation League? Jej prezes Abraham Foxman napisał właśnie: "Jesteśmy głęboko zaniepokojeni i rozczarowani, że struktura i intencja modlitwy do Boga za żydów, aby przyjęli Jezusa jako Pana, pozostała nietknięta. ... Nazywana nadal 'Modlitwą o nawrócenie żydów', modlitwa ta jest wielkim odejściem od nauczania i działania papieża Pawła VI, papieża Jana Pawła II i wielu autorytatywnych dokumentów katolickich, z Nostra aetate włącznie".

Foxman nie jest szeregowym działaczem - reprezentuje opinię dużej organizacji, która swego czasu rozkręciła histerię wokół filmu Gibsona Pasja. Teraz mówi, że jest "skrajnie rozczarowany" i "głęboko obrażony" przez ponowne wprowadzenie "obraźliwego antyżydowskiego języka", dopuszczenie do tego, aby katolicy używali "tak raniących i obraźliwych słów".

Do tego dodajmy jeszcze słowa Davida Gifforda, przedstawiciela Rady Chrześcijan i Żydów - który wyjaśnił, że "oczekiwano czegoś nowszego i o wiele bardziej wrażliwego na wspólnotę żydowską, ale również zgodnego z aktualnym myśleniem teologicznym".

I tak to Papież znalazł się poza "aktualnym myśleniem teologicznym". Jednak Radio Watykańskie woli nie informować o tym pouczeniu, jakiego udzielono Ojcu Świętemu, w imię "wielu autorytatywnych dokumentów katolickich". Czytamy za to dalej:

Natomiast przewodniczący Międzynarodowego Żydowskiego Komitetu Konsultacji Międzyreligijnych, rabin David Rosen, zachowuje w ocenie tego tekstu większy umiar. Niemieckiej agencji katolickiej KNA powiedział on w Jerozolimie, że choć osobiście nie podziela teologii Benedykta XVI, musi przyznać, że nowa modlitwa jest z nią w pełni zgodna. Papież, będąc wierny swej teologii, przy formułowaniu tej modlitwy już bardziej do stanowiska żydowskiego zbliżyć się nie mógł. A trzeba przyznać, że dla dialogu z judaizmem wiele uczynił – dodał rabin Rosen.

Wygląda więc na to, że rabin Rosen jest bardzo wyrozumiałym człowiekiem - jest nawet w stanie zrozumieć, że Papież ma jakąś specyficzną "teologię" - choć w świetle tego, co czytaliśmy u Foxmana, należałoby chyba się domyślać, że ta "teologia" nie jest szczególnie zgodna z właściwym nauczaniem Kościoła... Niestety rabin Rosen powiedział jednak jeszcze coś innego, o czym w Radiu Watykańskim już się nie zająknięto, nie burząc wrażenia, że chodzi o człowieka zachowującego "większy umiar". Tymczasem przedstawiciel International Jewish Commitee powiedział, że "jest czymś ubolewania godnym, iż ta modlitwa wyraźnie aspiruje do tego, by żydzi przyjęli wiarę chrześcijańską, co jest tak bardzo sprzeczne z tekstem w aktualnej powszechnej liturgii, która wyraża prośbę o zbawienie żydów w ogólnych pojęciach". Co więcej, właśnie to oświadczenie figuruje na stronach American Jewish Commitee, a nie "bardziej równoważone" uwagi cytowane przez Radio Watykańskie.

A więc jako tako udało się wyminąć fakt, że dwie potężne organizacje żydowskie posunęły się do wymuszania na Papieżu usunięcia z modlitwy kościelnej jednej z podstawowych nauk chrześcijaństwa - o zbawieniu przez Chrystusa.

Po tym wszystkim muszę powiedzieć, że Radio Watykańskie staje się moim ulubionym radiem, tak jak Katolicka Agencja Informacyjna jest od dawna moją ulubioną agencją. W obu wypadkach mogę być pewny, że nie zostanę zaskoczony informacjami niewłaściwymi, a jeśli nawet już dzieje się coś burzącego moje wyobrażenia o posoborowym matrixie, to na pewno wszystko mi zostanie należycie wyjaśnione: że Papież wyswobodził Mszę trydencką głównie z myślą o lefebvrystach, że tak w ogóle to nie ma tą sprawą zainteresowania, że odprawiając Mszę versus Dominum Papież chciał wyłącznie uczcić architekturę, że krytykując nieposłuszeństwa jezuitów chciał ich serdecznie wyróżnić itp. itp. A teraz i to, że żydzi wtrącający się do modlitw Kościoła i jego nauczania "zachowują umiar". Wielkie dzięki!

A swoją drogą, zatrwożyłem się, gdy w depeszy PAPu przeczytałem z kolei wyjaśnienie kard. Waltera Kaspera z "Corriere della sera", że

to sam Benedykt XVI nalegał na pozostawienie słów odnoszących się do centralnej roli Jezusa Chrystusa.

No dobrze, a jeśli Ojciec Święty by tak nie "nalegał"? To wtedy kardynałowie świętego Kościoła najchętniej by Chrystusa przemilczeli? No nie mam siły sobie czegoś takiego wyobrażać!

Nie dogodzi

Marek Jurek pisał niedawno w swoim blogu, że zmiana wielkopiątkowej modlitwy "pro Iudeis" wynika z ewangelicznego nastawienia, by zrobić nawet więcej niż wymaga elementarna uprzejmość. Teraz negatywne i gniewne reakcje reprezentatywnych środowisk żydowskich (m.in. Włoskie Zgromadzenie Rabinów, ADL) świadczą o tym, że żydzi oczekiwali znacznie więcej. Wygląda na to, że oczekiwali, abyśmy byli po prostu uprzejmi aż do rezygnacji z naszej wiary w Chrystusa "Zbawiciela wszystkich ludzi". Sprawdza się doświadczalnie to, że problemem w (rzekomym) dialogu katolicko-żydowskim nie jest unikanie niepotrzebnych ostrości sformułowań, ale po prostu sedno sprawy: nasz partner w dialogu chce po prostu, abyśmy nie głosili Ewangelii, i to nawet w trakcie naszych nabożeństw.

Benedykt XVI zmieniając modlitwy z tradycyjnego Mszału 1962 opuścił nie tylko ostre sformułowania (swoją drogą, pochodzenia biblijnego!), ale i pewien styl tamtej modlitwy - moim skromnym zdaniem styl, który bardziej kojarzył się z tym, aby żydów nawrócić do tego, w co my wierzymy; na to miejsce weszły sformułowania ukazujące mocno bezgraniczny uniwersalizm misji zbawczej Chrystusa - a w związku z tym uwarunkowanie zbawienia od więzi z Chrystusem. A więc jeszcze wyraźniej widać, że modlimy się nie o to, by żydzi przyjęli jakieś przekonania religijne - ale wprost o to, by zostali zbawienie przez wiarę w Chrystusa, do zbawienia koniecznie potrzebną. To jest nauka Nowego Testamentu, przypomniana w 2000 roku w deklaracji Dominus Iesus.

No i cóż teraz? Moim zdaniem po raz kolejny stanęliśmy w momencie gorzkiej prawdy o dialogu katolicko-żydowskim. Zupełnie jak w roku Pasji Gibsona, gdy okazało się, że w istocie problemem - dla żydowskich autorytetów i dla dialogowych ekspertów - jest nie ta czy inna scena, lecz ewangeliczny oryginał relacji o Chrystusie. Teraz widzimy, że problemem jest nie to czy inne sformułowanie z modlitw wielkopiątkowych, ale sama prawda chrześcijaństwa, to "roszczenie prawdziwości", które zawarte jest w rdzeniu naszej wiary.

A swoją drogą ciekawe, że modlitwa z Mszału 1970 już takich protestów nie budzi. Powiedziałbyś, że modlitwę tę można odmawiać zarówno z wiarą w powszechną misję zbawczą Chrystusa - jak i bez tej wiary. Oto modlitwa, która nikomu nie przeszkadza.

Aby uznali jedynego Zbawiciela

Papież zmienił modlitwy Wielkiego Piątku w mszale tradycyjnym - a właściwie tylko dwie modlitwy, odnoszące się do żydów. Teraz obowiązujący w celebracjach według "starszej formy rytu rzymskiego" tekst tych modlitw jest różny zarówno względem obowiązującego w edycji Mszału Rzymskiego 1962, jak i względem Mszału Pawła VI.
Uważam, że ta decyzja Ojca Świętego to potrójny sygnał.
Najważniejszy jest ten, że Papież poleca nam się modlić o to, aby także żydzi uznali Chrystusa za jedynego Zbawiciela wszystkich ludzi - a to uznanie jest potrzebne do zbawienia, także do zbawienia całego Izraela. To jest tradycyjna nauka katolicka, i jak widać nic się tu nie zmieniło. Ze starych modlitw odjęto tylko ostre sformułowania, ale nie ich istotną treść. Mamy więc nadal modlić się o nawrócenie żydów, a znaczenie Chrystusa jako Zbawiciela wszystkich zostało zaznaczone nawet mocniej niż w dawniejszych tekstach, jakby w odpowiedzi na wątpliwości rozsiewane przez zwolenników tezy o "osobnej drodze żydów".
Sprawa druga: przez tę mikro-reformę Benedykt XVI wyraźnie pouczył wszystkich, że "starszej formy" można używać także w celebracjach Triduum Sacrum - to niby jasne, ale nie wszyscy to zrozumieli, i np. w "Tygodniku Powszechnym" można było przeczytać, że to niemożliwe. No więc teraz widać wyraźnie, że możliwe, bo inaczej nie zmieniano by jednej z modlitw i nie nakazywano, aby była używana ta poprawiona.
Wreszcie trzeci sygnał: Papież traktuje Mszał tradycyjny jako element normalnego życia liturgicznego Kościoła, właśnie taki, nad którym czuwa jako Najwyższy Pasterz i którego poprawność gwarantuje.
Jedyne czego w tym na razie nie rozumiem, to fakt, że o tej zmianie dowiadujemy się przez "notę Sekretariatu Stanu" - ale zapewne to tylko komunikat uprzedzający bardziej oficjalne i pertynentne formy prawne.

W drodze do Krakowa

Jadę do Krakowa - nareszcie trochę czasu, żeby zebrać myśli, które powstały w trakcie rozpoczętej pielgrzymki Ojca Świętego.

Pierwszego dnia czekaliśmy na trasie przejazdu, przy Rondzie de Gaulle’a. Sam widok przejeżdżającego BXVI to oczywiście tylko kilka chwil intensywnych przeżyć, gdy łapie się równocześnie jego gesty i postać w zbiorowych emocjach. Gdy tłum rozchodził się po przejeździe, podsłuchałem jak jedna dziewczyna mówiła do drugiej, z takim wyrazem podziwu w głosie: “Taki spokojny jest!” Istnieje więc “body language” typowy dla BXVI - tylko mówi on trochę coś innego niż ekspresja JP2.

Nie słyszałem przemówienia do księży, w Archikatedrze - ale dokładnie je przeczytałem. Miałem od razu wrażenie przemówienia “face to faces & heart to hearts”. Myślę, że w pewnym sensie byliśmy tu w samym sercu pielgrzymki. Niestety takie teksty czyta się u nas od razu z natrętną myślą - myślą “z boku” - co i w jaki sposób zostanie zdeformowane i nadużyte. Co prawda fragmencik o polityce jest jedynie cegiełką w sekwencji myśli od budownictwa do zaangażowania w trendy nowoczesności - ale długopis manipulancików podkreślił tylko “politykę” i robi z tego armatkę przeciw Radiu Maryja (jasne, że nie podkreślił np. zastrzeżenia wobec zajmowania się “nowoczesnymi trendami” - bo wtedy wypadałoby na abp. Życińskiego czy o. Bartosia, a ci są z reguły niepokalani).

Trwa spór o interpretację fragmentu, w którym Papież przestrzegł przed zbyt lekkomyślnym, zbyt aroganckim i zbyt globalnym potępianiem nadużyć i niewierności zdarzających się w Kościele w przeszłości. Jedni widzą w tym odniesienie do lustracji (bp Pieronek ogłosił nawet, że jest to potępienie “dzikiej lustracji” - a jak wiadomo, u nas nie ma, w odniesieniu do Kościoła, lustracji innej niż “dzika”). Inni - jak Paweł Lisicki - zwracają uwagę, że jest to raczej przestroga przed znaną nam postawą wewnątrzkościelnego wstrętu do tzw. “grzechów Kościoła” (wiadomo: inkwizycja, krucjaty, udział w kolonizacji…). Lisicki trafnie mówi o tym, że BXVI umieścił swoje uwagi w kontekście jubileuszowego “rachunku sumienia Kościoła” przeprowadzonego przez JP2 i nawet prawie zacytował wyważone zdanie z powstałego wówczas dokumentu Międzynarodowej Komisji Teologicznej - zalecające umiar w krytyce praktyk należących do zupełnie innej epoki.

Sądzę oczywiście, że robienie z tej nauki papieskiej parawanu dla wstydliwych spraw ks. Cz. to oburzający nietakt, wręcz nadużycie przeciw prawdzie moralnej tego wywodu. Natomiast myślę, że reguły, które Ojciec Święty podał obejmują równocześnie całe spektrum dyskutowanych zagadnień: i inkwizycję, i nadużycia przy krucjatach, i lustrację, i kryzys wywołany przypadkami pedofilii (właściwie: efebofilii) wśród duchowieństwa. Wszędzie tu reguły podane przez Papieża mają analogiczne zastosowanie.

Dzisiaj “Wyborcza” i “inne takie” drżą od moralnego sprzeciwu przeciw “wyrzucaniu grzeszników z Kościoła”. Brody im się tak nie trzęsły, jak pamiętam, gdy się unosili nad grzechem niektórych inkwizytorów itp. Obłuda w obronie kolegi, ks. Cz. (który wcale się do żadnego grzechu nie przyznał jak dotąd). Okazuje się, że maksymalizm moralny związany z prostą ideologią “przepraszania za grzechy Kościoła” ma bolesne rykoszety, albo jak bumerang wraca do jego najgorliwszych nadawców. Wraca i uderza mocno. Niemal tak mocno jak walił swym moralnym “młotem” ks. Cz., prorok moralnej czystości i niezmordowany krytyk wszerlkiej niewierności polskiego Kościoła względem Ewangelii.

Późnym popołudniem byłem przez mniej więcej pół godzinki w TVN24 - u Piotra Marciniaka (czuwaj, druhu, czuwaj ). Razem z p. Haliną Bortnowską komentowaliśmy pierwsze wydarzenia pielgrzymki (włączał się też o. Krzysztof Mądel z Krakowa). Sporo mówiliśmy o tym, dlaczego Ojciec Święty powiedział, że chce się sam pożywić wiarą Polski - oczywiście p. HB usiłowała to jakoś zrelatywizować lub uczynić swoistą papieską galenterią wobec polskich gospodarzy. Ja myślę - i tak mówiłem - że jednak Papież z perspektywy niepodobieństw (zdechrystianizowany Zachód) i podobieństw (jego rodzinna Bawaria) fascynuje się chrześcijańską żywotnością Polski. Patrzy na nią już nie tylko z perspektywy takiej “zagadki”: “skąd się wziął Jan Paweł II” (na tle złej prasy jaką ma polski katolicyzm na Zachodzie, jest to rzeczywiście enigma) - ale także z perspektywy duszpasterza świata, mocno zainteresowanego rechrystianizacją Zachodu. Więc docenia katolicką Polskę, przygląda się jej - i chce, żeby jego oczami przyjrzał się jej cały Kościół. Te słowa Papieża to słowa obiektywnego świadka.

Mówiliśmy też o przemówieniu Papieża do księży - ale nikt nie zbliżał się do bariery zbyt daleko idących interpretacji fragmentów “gorących”. Tylko o. Mądel wygłosił pochwałę “Więzi” (za odwagę ws. ks. Cz.) i zaznaczył, że innym (np. jezuitom czy Kościołowi krakowskiemu) stawanie w prawdzie nie przychodzi z łatwością.

Wychodząc ze studia minąłem się z Dariuszem Gawinem (którego od czasu udziału w “debacie prezydenckiej” w Lucieniu jakoś polubiłem), ale obaj goniliśmy każdy w swoją stronę, więc tylko uścisk dłoni.
Miałem więc pierwsze doświadczenie wspólnego występu z p. Bortnowską. Rozmowa w atmoserze”święta” - b. spokojna, z obustronnym wyczuciem jak bardzo i w jakich punktach się różnimy. Ludzie mówią, że p. B. upodabnia się coraz bardziej - fizycznie - do Mahatmy Ghandiego. To chyba trafne spostrzeżenie.

Z TVN24 śmigałem jak najszybciej do zboru ewangelickiego św. Trójcy - na spotkanie ekumeniczne. Wszedłem tam jako doradca Marszałka Sejmu, zaangażowany w sprawy relacji z Kościołem, kościołami i wspólnotami religijnymi. Byłem więc na tym spotkaniu razem z Markiem Jurkiem. Od początku jego urzędowania obowiązuje linia dobrych stosunków także z “braćmi odłączonymi”. Te relacje są naszym wcieleniem zasady Państwa Polskiego, mającego swoją mocną ideową tożsamość a równocześnie będącego domem wszystkich obywateli. Nasza obecność na spotkaniu ekumenicznym miała właśnie taki sens.

Jednak trzeba przyznać, że dla niektórych widok osoby znanej jako redaktor “Christianitas” akurat na tym zamkniętym spotkaniu, i to w honorowym drugim rzędzie, zaraz za hierarchami kościelnymi i przywódcami wspólnot chrześcijańskich - była solą w oku. Gdy już siedziałem na przeznaczonym dla mnie miejscu, podszedł do mnie jakiś nieznany mi ksiądz (chyba katolicki, choć dziś to już trudno odróżnić) i w sposób typowy dla ludzi równocześnie zlośliwych i malo odważnych zasugerował mi półsłówkami, żebym sobie szukał innego miejsca, z tyłu, gdyż to, na którym siedzę, na pewno jest nie dla mnie (!). Poprosiłem, żeby skontaktowałsię bądź z organizatorami, bądź z moim przełożonym, Marszałkiem Sejmu. Ksiądz się “odczepił”, a ja zostałem z myślą, do czego to może człowieka doprowadzić ideologiczna zaciekłość. Przypomniało mi się, jak to kilka minut przed audiecją dla polskiej grupy “indultowej” w roku 1998 zjawił się o. Hejmo i nakazał wyjść obecnym księżom (m.in. ks. DJO), pod pretekstem podejrzenia, że ich zaproszenia są “sfałszowane”. Do czegóż to może doprowadzić głupia zawziętość!

Spotkanie z Papieżem dość krótkie - ale przede wszystkim mało “animowane”. Papież poruszał się dystyngowanie, był serdeczny, skupiony - ale nie czuło się tego samego sponte sua, które było widoczne w Katedrze albo potem gdzie indziej. Powiedział w przemówieniu o tym, że jedności się nie tworzy samemu - ona jest darem Bożym. Wspomniał o sprawach, w których możliwa jest praktyczna współpraca między chrześcijanami. Ta kameralna uroczystość nie miała na pewno rozmachu spotkania ekumenicznego w Kolonii.

Po wyjściu ze zboru udzieliłem “Rzepie” dłuższej wypowiedzi o pierwszym dniu pielgrzymki. Dziennikarz zredagował z tego komentarz - który autoryzowałem po mozolnych telefonicznych korektach. Ciekawe, że następnego dni nic z tego się nie ukazało. Tak to czasem bywa.

Drugiego dnia pielgrzymki od rana w atmosferze wyprawy na Mszę na Placu Piłsudskiego. Byłem tam jako chłopak w 1979, a w 1999 tak się nieszczęśliwie złożyło, że być nie mogłem. Teraz wybraliśmy się z Małgosią i dwiema córeczkami. Po drodze trafiliśmy na Michała Barcikowskiego, pannę Zosię O., a już w sektorze doszedł do nas Tomek Glanz z rodziną i Piotr Semka z żoną. Mimo baaaardzo złej pogody były tłumy, a do wejścia na plac było trudno się wcisnąć. potem telwizja pokazała “puste sektory dla VIPów”, ale nasz VIPowski sektor nie wyglądał na pusty (luźno było w kilku ostatnich rzędach).

Przy wejściu na plac zabawny incydent: ochroniarz mówi do mnie, żebym otworzył torbę do dokładnego przeszukania - a wtedy podchodzi wysoki młody ksiądz i spokojnie interweniuje: “Redaktorowi Milcarkowi torby nie trzeba przeszukiwać, nie wariujmy!”. Ale wszyscy trzej wiedzieliśmy, że ochrona to ochrona i że przeszukanie “podejrzanej” torby to obowiązująca procedura.

Potężny deszcz. W krótkim czasie siedzieliśmy już w głębokich kałużach, opływający strugami wody. Zapamiętałem Piotra Semkę kroczącego do swego miejsca w bardzo eleganckim garniturze - i kompletnie zmoczonego. Wszyscy znosiliśmy te trudne warunki jak mogliśmy.

Wszystko to nic przy tym, co wniósł Papież. Po jego kazaniu odkryłem, że ta pielgrzymka jest bardzo “Ratzingerowska”. Tematy wiary, prawdy, Tradycji, zagrożenia relatywizmem i herezją (wybiórcze traktowanie treści Ewangelii) - to wszystko jest nawiązaniem do znanych “idei centralnych” z wystąpień kard. R. Ale są to przede wszystkim fundamentalne kwestie każdego czasu i naszej współczesności.

Zastanawiająco konsekwentnie i mocno wraca BXVI do postaci kard. Wyszyńskiego- którego u nas już prawie zdążono zapomnieć.

Po powrocie do domu z Warszawy odkrycie: w mediach prawie żadnych rzeczowych komentarzy do homilii na Placu. Tchu w piersiach zabrakło? Jeszczew głównym wydaniu Wiadomości żADNEGO komentarza “wybitnego katolickiego publicysty” - same takie gadułki o tym, czy BXVI jest podobny do JP2 itp. Widać wyraźnie, że gdy nie można słów Papieża “przełożyć” na wojenkę z “zaściankowym polskim katolicyzmem”, nie ma też potrzeby poświęcania tymże słowom uwagi. No chyba, że dzieje się inaczej: podobno Jarosław Makowski powiedział ni mniej ni więcej, że Papież ostrzegł przed… dogmatyzmem. Widzę, że szacunek dla faktów króluje…

Jakie to dziwne, że ci, którzy dociekali tak mężnie, kogo może dotyczyć wspominka o tym, iż księżą nie muszą być ekspertami w polityce - teraz wcale nie są zainteresowani kwestią, o kim myśli Ojciec Święty gdy mówi, że zarówno kiedyś, jak i dzisiaj są OSOBY i całe śRODOWISKA, które oddzielają się od wielkiej Tradycji Kościoła i odrzucają te składniki Ewangelii, które im nie pasują”… Osoby i całe środowiska? I co, nikt z koteczków nie stawia ulubionego pytania “kogo autor miał na myśli”??? Nagle przestało być ważne, czy Papież jest świetnie poinformowany o “naszych sprawach”?

Red. Turnau uznał, że to kazanie dotyczy “nie nas” - tylko Zachodu zgniłego. Zabawne, dawniej w ucieczce przed wilkami rzucało się im barana - teraz red. “Arki Noego” rzucił papieskim “inkwizytorom” posoborowych reformatorów z Zachodu. Krańcowa desperacja?

Inni uciekają w “tony wysokie”. No tak, wiara to nie jest przyjęcie zbioru prawd - tylko osobista więź z Chrystusem - podkreślanie tego jednego prawdziwego wątku pozwala jakąś prześlizgnąć się nad skrajnie niewygodnymi rozważaniami Papieża o Tradycji i herezji. Zresztą red. Nosowski w ogóle widzi w tej wielkiej homilii mszalnej jedynie “preludium”. Zabrakło mu… no właśnie Papież skończył właśnie w tym miejscu, w którym dopiero zaczynałyby się dla red. N. rzeczy naprawdę ważne - jak żyć w duchu błogosławieństw. Niestety, Papież na ten poziom się nie wspiął.

Dlatego wczoraj wieczorem i dziś komentarze takie jakieś rozbiegane: albo wciąż o przemówieniu do księży (wątek lustracji!!!), albo o tym, czy aby najważniejsze nie będą odwiedziny w Auschwitz. A ja stawiam na Wadowice - zróbcie z tego, koteczki, kolejne kremówki, a będzie wszystkim słodko. Aż do obrzydzenia. Do obrzydzenia całej tej niesłychanie ważnej pielgrzymki świadka Wiary.

Niedorozumienie

Ktoś mi zwrócił uwagę, że Adam Szostkiewicz zajął się w swoim blogu moim wczorajszym tekstem. Zagadnąłem red. Sz. dziś - bo występowaliśmy razem w Pulsie. Potwierdził. Znalazłem ten blog, zajrzałem - i rzeczywiście.

Szostkiewicz opiera swoje uwagi na niedorozumieniu mojej myśli: sugeruje, ze jestem głupcem oczekującym od Papieża, żeby “mówił do Polaków po łacinie”. Nie, ja pisałem w tym fragmencie tylko o liturgii i o jej języku sakralnym. Pisałem zresztą o autentycznej sytuacji - gdy Papież chce odprawiać po łacinie, jego wysłannicy obgadują to w Polsce - i nagle orientują się, że liturgiści nie są zachwyceni. Okaazuje się, że przez lata w tej katoloickiej Polsce po prostu rzucono w zapomnienie rudymenta łaciny kościelnej - i to WBREW SOBOROWI.

To samo niedorozumienie kontynuował ASz dzisiaj w Pulsie. Myślę, że to wynika z kompletnego zapomnienia tego, czym jest język sakralny.

Jest jeszcze inna sprawa: celowo zestawiłem łatwość, z jaką ewentualnie wkłada się pióropusz, i trudność, z jaką przychodzi zgoda na Mszę łacińską. Problem w tym, że łacina to dokładnie nasza tradycja, a strojenie się w pióropusze w Polsce byłoby zwykłym balem przebierańców… Znam taki przykład: w zwykłej parafii chórek uczy się śpiewów w języku swahili - ale proboszcz nigdy by się nie zgodził na chorał gregoriański!

Właśnie w tym kwestia, że lubimy się przebierać w tych, którymi nie jesteśmy - a nie potrafimy być tymi, którymi byliśmy i w jakimś sensie jesteśmy nadal (katolikami rzymskimi, nieprawdaż?).